Hazelaarblad
Hazelaar = Hesilin, een oude naam voor ons dorp
Oosterhesselen
Van vroeger tot nu
Van vroeger tot nu - Van 1900 tot 1940

1800-1950/51: Korenmolen van Strick
Korenmolen van Strick
Tot 1950/51 kon men aan het eind van de buurt Smalthaar de korenmolen van Strick aantreffen. Op de foto is deze molen van de achterkant gefotografeerd, met veel heide en een romantisch slingerend heidepad. De molen van Strick stond op een plaats, waar lang het molenaarsbedrijf is uitgeoefend. Al in 1835 had Hendrik Jalvingh hier een "vol- en pelmolen". Iets meer in westelijke richting stond in die tijd de oliemolen van de familie Draaijers, die al vóór de eeuwwisseling werd afgebroken. Een van de oliemolenaars, Harm Draaijers, was 46 jaar raadslid, van 1833 tot 1879. Een in Oosterhesselen ongeslagen record!

1941: Tramstation bij het 'nieuwe' Café Deen
Tramstation
In het boekje over 'De stoomtram in Zuid-Oost Drenthe' uitgegeven door 'Het Drentse Boek' in 1982 staat over deze foto: Waarschijnlijk is deze van 3 juni 1941. Er zijn op die dag meerdere foto's gemaakt van de kruising van 4 trams. Het cafe Deen is 'nieuw' en dus van na medio 1932, toen het in de huidige vorm verbouwd is. Zie ook bij 1908 hieronder.

Ca. 1930: Zuivelfabriek en Burgemeesterswoning
Zuivelfabriek en Burgemeesterswoning
Een foto van een gedeelte van het dorp Oosterhesselen, dat totaal is veranderd. Verdwenen zijn de tramrails met het waarschuwingsbordje, het bovengrondse elektriciteitsnet, de witte burgemeesterswoning "Mid-Hessel", de zuivelfabriek met directeurswoning en de smederij van Heling. In ruim dertig jaar kreeg dit dorpsgedeelte de vorm die het op de foto heeft en eveneens in ruim dertig jaar werd het gewijzigd tot wat het nu is. Het veranderingsproces begon al vóór de eeuwwisseling. "Mid-Hessel" werd gebouwd door burgemeester Van Moock die hier van 1892 tot 1910 in functie was. In 1998 was de zuivelfabriek in haar oudste vorm aanwezig. In 1910 en 1925 stelde de gemeenteraad rooilijnen vast voor respectievelijk de directeurswoning en de woning met smederij van Heling. In 1918 werd de stoomtramlijn Assen-Coevorden in gebruik genomen. Na de tweede wereldoorlog kwamen de veranderingen!

1924: Hervormde Meisjesvereniging
Hervormde Meisjesvereniging
Op 5 september 1924 maakte de Hervormde Meisjesvereniging te Oosterhesselen een uitstapje naar Paterswolde en daar werd bovenstaande foto genomen. Van voor naar achter en van links naar rechts werden gefotografeerd: Digna Cornelia Gerritzen-Oosting (echtgenote van de predikant), Aafke van der Velde-Zijlstra (echtgenote van de huisarts), Geesje Havinga, Jantje Huizing, Zwaantje Lanting, Jantje Naarding, Hillie Christiaans, Grietje Albring, Harmtje Jansen, Jantina Engberts, Harmina Schepers, Aaltje Renting, Lutgerdina Bos, Hendrikje van der Kloo, Maria Josephina Rinsma-van der Poel (echgenote van de notaris), Janna Heling, Hendrikje Pol, Grietje Koopmans, Grietje Abbing, Hendrikje Westerhof, Janna Jalvingh, Lammie Slaar, Johanna Blaauw en Jantje Kelder. De foto is een herinnering aan het vrijzinnig-hervormd jeugdwerk in onze Oosterhesselen in vroeger tijd.

1921: Korfbalclub VIOS
Korfbalclub VIOS
We zien hier het VIOS korfbalteam uit 1921 (gefotografeerd in Nieuw Amsterdam). Van voor naar achter en van links naar rechts: Mien Anninga, Sien Terpstra, Jantien Bos, Mien Nijenhuis, Lamgien Mulder, Trijn Hoving, Geert Anninga, Theun Boersma, Hendrik Thiel, Harmannus Havinga, Henderikus Knegtering en Berend Hogen Esch.

1919: Excelsior
Harmonie Excelsior
Muziekvereniging "Excelsior" is nog springlevend en betekent veel voor de samenleving in Oosterhesselen. Bovenstaande foto werd kort na de oprichting van de vereniging, in 1919, gemaakt. Door toevoeging van onder meer enkele klarinetten was het korps toen al van fanfare overgestapt op harmonie. De mannen op de foto zijn, van links naar rechts: Jans Schepers, Roelof Koopmans, Albert Eising, Hendrik Snijders, Harmannus Havinga, Hendrik Brinkman, Frederikus Weggemans, Lambertus Eising, Geert Eising, Jacob Pol, Bertus Loof en Hendrikus Jansen. Uniformen waren in die begintijd nog lang niet binnen bereik, maar de leden droegen wel het korpsembleem - een speld - op de pet of op de jas.

In of na 1918: Smalthaar
Smalthaar
Een foto van een gedeelte van de buurt Smalthaar. Een aantal buurtbewoners wil graag mee op de foto. We zien postbode Bekker en onderscheiden verder links, statig in het zwart gekleed, Willemtien Vrieling, echtgenote van Roelof Padding (winkelier in de woning links) en aan de andere kant van de postbode Geesien Brons, echtgenote van schilder Engels uit de middelste woning, waarschijnlijk vergezeld van haar zeven kinderen. De foto moet genomen zijn in of na 1918, want in dat jaar werd de tramlijn Assen-Coevorden in gebruik genomen. Het dorp Oosterhesselen kreeg toen zijn befaamde tramwegkruispunt.

Ca. 1910: Hotel Welgelegen Oosterhesselerbrug
Hotel Welgelegen Oosterhesselerbrug
Op bovenstaande foto ziet u de Oosterhesselerbrug met links, aan de Daler kant van het kanaal, een tolhuis bij de in 1864 gereedgekomen straatweg Hoogeveen-Coevorden. Na de afschaffing van de tol, in 1916, werd dit tolhuis brugwachterswoning. De brug is nog de houten draaibrug van 1903, die in 1915 zou worden vervangen. Rechts van de brug staat "Welgelegen", in de tijd van de trekschuit en de diligence de vermaarde herberg van Van Dalen. In 1861, twee jaar na het graven van het Kanaal door onze Gemeente, begon Klaas van Dalen, schipper te Hoogeveen, een trekschuitenveer van Hoogeveen naar Oosterhesselerbrug en in 1871 naar Nieuw-Amsterdam. In 1866 lieten Van Dalen en een compagnon, Thomas, een diligence rijden van Coevorden naar Hoogeveen. Dit was het startpunt van een groot aantal vervoersactiviteiten, tot aan Meppel en Zwolle toe. Toen de trams begonnen te rijden, kwam aan deze bedrijvigheid geleidelijk een einde.

1908: Tramstation bij het 'oude' Café Deen
Tramstation
In het boekje over 'De stoomtram in Zuid-Oost Drenthe' uitgegeven door 'Het Drentse Boek' in 1982 staat over deze foto: Deze foto is uit 1908 en toont de tram van Hoogeveen naar Nieuw-Amsterdam naast cafe Deen. Het cafe is nog het 'oude'cafe, gebouwd in 1902/1903. De locomotief is de nummer 2 van de EDS, genaamd 'Sleen'. Deze is van het type 'Breda' en gebouwd door de machinefabriek Breda, voorheen Backer & Rueb. De EDS had 5 van dit type, genaamd Hoogeveen, Sleen, Oosterhesselen, Nieuw-Amsterdam en Drenthe. Ze werden in 1935 verkocht en gesloopt. De maximum snelheid op het traject Hoogeveen-Nieuw-Amsterdam was 35 km per uur. Zie ook bij 1941 hierboven.

1907: De nieuwe school
De nieuwe school
Oosterhesselen bood schoolmeesters ook in de historie blijkbaar een goed leef- en werkklimaat. Koster Hendrik Rigterink gaf hier 50 jaar les in het als woning nog altijd bestaande kerspelschooltje aan de "Hanebietershoek". In 1861 werd vlakbij de kerk een nieuwe school gesticht. Harmannus Havinga onderwees de Hesseler kinderen van 1861-1903. Otto Beswerda maakte in 1907 de opening van de school op de foto mee. De school stond op het terreintje "de Pallert" dat eens aan "De Klencke" toebehoorde. Thans staat hier eetcafé "Lindeboom".

1906: Notariskantoor
Notariskantoor
Het dorpsgedeelte dat u thans voor u ziet is niet drastisch veranderd. De houten afrasteringen - de zogenaamde "toenen" - verlevendigen het straatbeeld. Enkele jongens uit de buurt, onder wie waarschijnlijk Harm Abbing, volgen, op de toen zo rustige weg staande, de verrichtingen van de fotograaf. Rechts op de foto ziet u de notariswoning uit 1906 en, op de achtergrond, de boerderij van de familie Kamping. De foto moet vlak na de bouw van de notariswoning zijn genomen, want het opgehoogde bouwterrein rondom lijkt nog zandig en onbegroeid. De eerste Hesseler notaris was Cornelus Marinus Hammes, die hier in functie was van 1904 tot 1922. Hij was tevens gemeenteraadslid en wel van 1908 tot 1919. Zijn opvolger was Albertus Rinsma, die het notarisambt uitoefende van 1926 tot 1935. De derde notaris, Martinus Tammens, gaf de notariswoning de naam "Harita" en het zal u inmiddels wel duidelijk zijn geworden waaruit die naam werd gevormd!

Begin 1900: De Verlengde Hoogeveensche Vaart bij Zwinderen
De Verlengde Hoogeveensche Vaart
Op de toen drukbevaren Verlengde Hoogeveensche Vaart (lokaal beter bekend als het Kanaal) nadert een met turf beladen zeilschip de Zwinderse brug van de oostkant. Aan de zuidkant van het kanaal onderscheiden we, langs de in 1864 gereedgekomen weg Hoogeveen-Oosterhesselerbrug-Coevorden, een gedeelte van de boerderij die later door huize "'t Muldert" van de familie Lanting zou worden vervangen. Een jonge vrouw met fiets staat op de brug over het Loodiep. Thans bevindt zich hier een dam met duiker.